Προβλήματα Τουριστικής Περιοχής Πρωταράς (2018)
Τουριστική Μελέτη
Πριν από 30 χρόνια δημοσίευσα το πρώτο μου άρθρο σχετικά για τη Τουριστική περιοχή του Πρωταρά, έκτοτε αρθρογραφώ συχνά, με βασική θεματολογία τη Ξενοδοχειακή και Τουριστική Βιομηχανία, την οποία υπηρετώ ως εκπαιδευτικός, ως συγγραφέας και ερευνητής για 25 χρόνια.
Το σημερινό μου άρθρο επικεντρώνεται πάλι στην περιοχή Πρωταρά. Ο λόγος, αφορά τη ραγδαία ανάπτυξη του, που έπρεπε να εξελίσσεται σε ένα από τα πιο όμορφα τουριστικά θέρετρα του νησιού μας. Αντί αυτού, επιφέρει πολλά προβλήματα, τα οποία πρέπει να επιλυθούν όσο το δυνατόν συντομότερο πριν βρεθούμε μπροστά σε ανεπιθύμητες καταστάσεις.
Παραθέτω πιο κάτω τα σημαντικότερα προβλήματα που παρουσιάζονταν στην περιοχή του Πρωταρά το 1988 και εξακολουθούν να υπάρχουν:
1. Όλες οι άλλες επενδύσεις που έγιναν ή/και συνεχίζονται στον Πρωταρά δεν γίνονται με ορθολογιστικό προγραμματισμό διότι δεν υπάρχει σωστή τουριστική υποδομή. Λυπούμαι να παρατηρήσω ότι όλες οι επενδύσεις που έγιναν για εμπορικούς σκοπούς, έγιναν χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη τις απαιτήσεις και τις ανάγκες του τουριστικού ρεύματος στην περιοχή Πρωταρά. Ο μοναδικός σκοπός των επενδύσεων της περιοχής και η έμφαση που δόθηκε εκ μέρους των επιχειρηματιών ήταν η εξασφάλιση όσο το δυνατό μεγαλύτερου κέρδους από τον πρώτο χρόνο (αυτή δεν είναι επένδυση), χωρίς να προβλέπουμε τις μελλοντικές επιπτώσεις του τουρισμού. Δεν έχουμε συνειδητοποιήσει πόσο ευαίσθητη είναι η τουριστική βιομηχανία και δεν έχουμε καταλάβει πόση ιδιαίτερη μεταχείριση θέλει ο τουρισμός μας. Πιστεύω, προσωπικά ότι αυτός είναι ο κυριότερος λόγος που δεν υπάρχει τουριστικό ρεύμα στην περιοχή Πρωταρά και σ’ ολόκληρο το νησί μας. Τάσσομαι υπέρ των επενδύσεων, αλλά των επενδύσεων που γίνεται με βάση το σωστό προγραμματισμό ανάπτυξης μιας περιοχής ο οποίος περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία: Feasibility Studies, Analysis of Economic at Sociological Impacts and Marketing and Promotion. Ας ληφθεί αυτό πολύ σοβαρά από τις τοπικές αρχές και συναφείς υπηρεσίες, για την επίλυση αυτού του προβλήματος, δυνατό να μην επαναληφθούν τα λάθη που έγιναν σ’ άλλες τουριστικές περιοχές της Κύπρου (ακόμα δεν έχει γίνει τίποτα από καμία αρμόδια αρχή για το πιο πάνω θέμα).
2. Παραχωρούνται άδειες για λειτουργία εστιατορίων και μπυραριών σε άτομα που δεν έχουν σχέση με τα ξενοδοχειακά επαγγέλματα, τώρα δίνονται άδειες λειτουργίες και σε άτομα από την Ευρωπαϊκή Ένωση που δεν έχουν σχέση με το επάγγελμα.
Τα άμεσα προβλήματα που δημιουργούνται από αυτή την απαράδεκτη κατάσταση, είναι:
Α) Οι ψηλές τιμές φαγητών και ποτών, αφού δεν γίνεται ορθή κοστολόγηση,
Β) Δεν προσφέρεται ποιοτική εξυπηρέτηση στους τουρίστες μας.
Είμαστε γνωστοί σαν λαός στην Ευρώπη για την καλή εξυπηρέτηση (Good Service) και φιλοξενία (Hospitality), οι δύο αυτοί σπουδαίοι παράγοντες αποτελούν πόλο έλξης για τον τουρισμό. Γι’ αυτό τον λόγο δεν πρέπει να ξεφεύγουμε από τα πλαίσια φιλοξενίας και καλής εξυπηρέτησης και να αντικρίζουμε τον τουρισμό σαν πηγή εύκολου κέρδους. Είναι επιτακτική ανάγκη να γίνουν ειδικά σεμινάρια για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος και καλείται ο Κ.Ο.Τ. να επιληφθεί του θέματος πιο σοβαρά.
3. Τα ενοίκια των εστιατορίων, μπυραριών και άλλων μικροεπιχειρήσεων είναι διογκωμένα. Σαν επακόλουθο είναι να υπάρχουν ανεξέλεγκτες υψηλές τιμές προκειμένου να καλυφθούν τα έξοδα, με αποτέλεσμα να περιορίζουν οι τουρίστες τις αγορές τους. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να χαράξουν ενιαία και σταθερή πολιτική για την περιοχή Πρωταρά.
4. Η έλλειψη επαρκούς χώρου στάθμευσης αυτοκινήτων, έχει σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία πολλών προβλημάτων στους δρόμους όπως πρόκληση οχληρίας από τους αυτοκινηστές και μοτοσικλετιστές με άμεση δυσφορία των επισκεπτών.
5. Η έλλειψη δημοσίων χώρων για την εξυπηρέτηση των τουριστών στους δρόμους της περιοχής με αποτέλεσμα οι τουρίστες να εισέρχονται στα διάφορα κέντρα αναψυχής ή σε διάφορα Ξενοδοχειακά συγκροτήματα. Επίσης, η έλλειψη Τουριστικής Πλαζ με σύγχρονες προδιαγραφές (πεζοδρόμια, snack – bar, κλπ).
6. Η λειτουργία νυκτερινών κέντρων αναψυχής μέχρι τις πρωινές ώρες χωρίς άδεια, τα μικροεπεισόδια που δημιουργούνται δεν βρίσκουν τη λύση τους, λόγω του ότι δεν υπάρχει τουριστική αστυνομία. Η τουριστική αστυνομία θα βάλει τάξη στην τουριστική περιοχή μας και θα μεταδώσει το αίσθημα ασφάλειας τόσο στους ντόπιους όσο και στους τουρίστες.
7. Η απουσία της Τοπικής Επιτροπής Τουρισμού στην περιοχή Πρωταρά. Είναι επιτακτική ανάγκη να συσταθεί τέτοια επιτροπή από ειδικούς του επαγγέλματος για να μπορέσουμε να αναβαθμίσουμε την ποιότητα του τουριστικού μας προϊόντος. Πιστεύω, η αξιοποίηση των ατόμων της περιοχής που έχουν αρκετή πείρα στο ξενοδοχειακό τομέα και γενικότερα στην τουριστική βιομηχανία, μπορούν να βοηθήσουν την επίτευξη της τουριστικής πολιτικής του Δήμου
8. Εκπαίδευση και επιμόρφωση του ανθρώπινου δυναμικού. Ακόμα, σπουδαίο ρόλο στην αναβάθμιση των τουριστικών μας υπηρεσιών παίζει η εκπαίδευση και επιμόρφωση του ανθρώπινου δυναμικού που απασχολείται ή εμπλέκεται στους τουριστικούς τομείς (π.χ. ιδιοκτήτες ξενοδοχείων, διευθυντές ξενοδοχείων, προσωπικό ξενοδοχείων, εστιατορίων, μπυραριών, ιδιοκτήτες ταξί, κλπ). Τονίζω για μια ακόμη φορά και θα το επαναλαμβάνω για όσες φορές χρειασθεί: χωρίς τους εξειδικευμένους ανθρώπους σε τουριστικά θέματα, με τον σωστό προγραμματισμό και τη σωστή επαγγελματική και τουριστική συνείδηση τίποτε δεν μπορεί να επιτευχθεί.
9. Η τουριστική πολιτική των οργανωμένων και τοπικών φορέων όσον αφορά την τουριστική ανάπτυξη της περιοχής Πρωταρά δεν είναι τόσο ικανοποιητική όσο θα έπρεπε να ήταν (από το 1988 που αρθρογραφώ δεν έχω δει κανένα σοβαρό έργο υποδομής, εκτός από τη ανάπλαση της κυρίας λεωφόρου ξενοδοχείων του Πρωταρά. Λυπούμαι να παρατηρήσω, ότι τα εισοδήματα από τον τουρισμό, δεν επενδύονται ορθολογικά, με γνώμονα την αειφόρο ανάπτυξη του τουριστικού προϊόντος του Πρωταρά. Πρέπει να γίνουν ορισμένα σημαντικά έργα όπως ένα σύγχρονο αθλητικό κέντρο που θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων γήπεδα καλαθόσφαιρας, ποδοσφαίρου, τένις, κλειστό κολυμβητήριο, ένα αμφιθέατρο για καλλιτεχνικούς και πολιτιστικούς σκοπούς, ένα μουσείο με τη λαϊκή μας παράδοση, μια λαϊκή γειτονιά η οποία να προβάλλει την Κυπριακή κουλτούρα, να εκσυγχρονιστούν τα καταφύγια των ψαράδων, και τόσα άλλα.
10. Όλοι εμείς, στην περιοχή Πρωταρά υπερηφανευόμαστε ότι έχουμε ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ. Διερωτώμαι τώρα εάν με αυτά τα υφιστάμενα προβλήματα μαζί με τη βασική έλλειψη υποδομής και έργων πως μπορούμε να δημιουργήσουμε ποιοτικό τουριστικό προορισμό???
Προσωπικά πιστεύω χωρίς να επικρίνω κανένα ότι όλοι μας φέρουμε ευθύνη και πρέπει να αντιμετωπίσουμε την πραγματική αλήθεια. Ο ήλιος, η θάλασσα και η φιλοξενία (σιγά-σιγά εξαλείφεται) δεν είναι αρκετοί παράγοντες να ικανοποιήσουμε τις απαιτήσεις και ανάγκες του ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ. Ερωτώ, προσφέρει ο Πρωταράς τίποτε άλλο εκτός από θάλασσα, ήλιο και λίγη φιλοξενία, για να έχουμε ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ: Πού υπάρχει το κυπριακό στοιχείο σ’ ολόκληρη τη περιοχή Πρωταρά? Ο Πρωταράς έχει γίνει μια διαφημιστική ταμπέλα: Μενού στα πεζοδρόμια, κράχτες, κακοτεχνίες στα κτίρια, παρανομίες σε καταστήματα και εστιατόρια και πολλά άλλα που δεν δίνουν την εικόνα ποιοτικού τουριστικού προορισμού όταν κάποιος επισκεφθεί τον όμορφο Πρωταρά. Είναι σοβαρά προβλήματα που πρέπει η τοπική αρχή να το επιληφθεί με σωστό προγραμματισμό.
11. Τελειώνοντας με τα πιο βασικά προβλήματα, κρούω τον κώδωνα του κινδύνου για τη περιοχή Πρωταρά. Πιστεύω ότι όλα τα πιο πάνω θ’ αποτελέσουν αντικείμενο σοβαρής ενδελεχούς και συστηματικής μελέτης, ώστε να μην δημιουργηθούν οι ανεπιθύμητες καταστάσεις του Ισπανικού τουρισμού, αλλά το τουριστικό προϊόν της Ισπανίας βελτιώθηκε και ακόμη εμείς θα το βελτιώσουμε!!!